Zakopane — portal z-ne.pl

Gromada

Ludzie

Gromada (rodzina). Rodzina wybitnych działaczy w środowisku górali podh. w USA: rodzice, emigranci z Podhala , » Aniela i Jan W. Gromadowie  oraz ich dzieci, urodzone w USA, » Tadeusz W. Gromada i » Janina Gromada-Kedroń . Rodzice przez wiele lat pracowali w fabrykach w Passaic (stan New Jersey), a dzieci, wykształcone w amer. szkołach i uczelniach (on historyk, ona romanistka), podjęły pracę w szkolnictwie amerykańskim. Cała rodzina (rodzice od 1929) wybitnie się przyczyniła do krzewienia i propagandy kultury pol., zwł. podhalańskiej, w regionalnych towarzystwach i zespołach artyst., organizowanych i rozwijanych w Passaic. Dzięki Gromadom i in. działaczom podh. z Passaic i okolicy, powstał tu najsilniejszy poza Chicago ośrodek ruchu podh. w USA, a zespół góralski, w którym występowała cała rodzina Gromadów (łącznie z mężem Janiny, Henrykiem Kedroniem), stał się jednym z najlepszych pol. zespołów regionalnych w USA.

Tadeusz i Janina działali też społecznie (a on także naukowo) w in. instytucjach polonijnych i czysto amerykańskich. Dzięki inicjatywie i wytrwałej pracy redaktorskiej rodziny Gromadów, od przeszło 40 lat (od 1948) jedyne trwałe i regularnie ukazujące się czasopismo podhalańskie (i zarazem wybitnie tatrzańskie), to właśnie wydawany przez nich w Passaic kwartalnik » "Tatrzański Orzeł ", rozchodzący się także w Polsce, zwł. na Podhalu. Zredagowali też i wydali trzy tomy pt. » "Podhalanin w Ameryce " (1947, 1952, 1958). Przy realizacji serii dwunastu filmów amer. o rodzinach imigrantów różnej narodowości, wybrano jako reprezentanta Polonii amer. właśnie rodzinę Gromadów (półgodzinny film dźwiękowy pt. Gromada Family, przed 1982). Na Podhalu nazwisko Gromada pojawiło się w dokumentach już w 1617 we wsi Skrzypne, a na przełomie XVII i XVIII w. także w Zakopanem i Zębie, potem w Chochołowie i Ostrowsku. W Tatrach byli bacowie o tym nazwisku.

Położenie

Widok

Literatura

Włodzimierz Wnuk: Górale za Wielką Wodą (Wa. 1985), zwł. rozdział Saga rodu Gromadów .