Janowski Aleksander
Ludzie
Janowski Aleksander (2 X 1866 Warszawa - 14 X 1944 Komorowo k. Warszawy, w 1947 poch. w kwaterze zasłużonych na Cment. Powązkowskim w Warszawie). Jeden z czołowych krajoznawców pol., podróżnik, z zawodu kolejno urzędnik kolejowy, pedagog i naczelnik wydz. oświaty pozaszkolnej Ministerstwa Wyznań Rel. i Oświecenia Publicznego.
W 1905 był inicjatorem, a w 1906 jednym z założycieli Pol. Tow. Krajoznawczego i potem jednym z jego najczynniejszych działaczy (w 1922-29 prezesem). Był też jednym ze współzałożycieli i wieloletnim współredaktorem, a w 1926-27 i 1933 redaktorem czasopisma "Ziemia".
Ogłosił liczne artykuły i książki o tematyce krajozn., oświat., wychowawczej, podróżniczej, o sprawach emigracji pol., a także napisał kilka powieści dla dzieci i młodzieży. Wśród jego artykułów Tatr i Podtatrza dotyczą np. List z Zakopanego ("Ziemia" 1910, nr 3), Piękno Polski u Żeromskiego (tamże 1926, nr 1). Ponadto osobne rozdziały o Tatrach znajdujemy w niejednej jego książce krajozn., np. Pogadanki krajoznawcze (Wa.1916 i 1918), wydał też broszurę Wycieczka w Tatry (Wa.1919).Był również działaczem w dziedzinie ochrony przyrody, członkiem PROP w pierwszych latach jej istnienia (1920-32), jednym z twórców i czołowych działaczy LOP. Także i w związku z ochroną przyrody ogłosił szereg artykułów, gł. w "Ziemi", gdzie też pisywał na in. tematy, nieraz poruszając w takich artykułach sprawy Tatr i Podtatrza.W 1929 został hon. prezesem PTK. W 1939 PAL nadała mu złoty wawrzyn akademicki. W 1966 na zamku w Ogrodzieńcu odsłonięto tablicę pamiątkową ku jego czci, a PTTK ustanowiło medal im. A. Janowskiego, nadawany za zasługi w krzewieniu krajoznawstwa.
