Konopnicka Maria
Ludzie
Konopnicka Maria (23 V 1842 Suwałki - 8 X 1910 Lwów). Poetka, nowelistka, publicystka, krytyk literacki.
W lipcu i sierpniu 1875 przebywała z powodu choroby gardła w Szczawnicy i zwiedzała wtedy Pieniny, w związku z czym napisała cykl 9 wierszy pienińskich pt. W górach, ze wzmiankami o Tatrach , w których jednak wtedy chyba nie była, chociaż z tego cyklu wiersz Noc jest w znacznej części poświęcony Tatrom. Cykl ten ukazał się najpierw w "Tygodniku Ilustr." (1876-78), a następnie w książce Poezje (Wa. 1881) i w niektórych dalszych wydaniach.
W końcu marca lub w pocz. kwietnia 1890 (podczas dłuższego pobytu w Suchej) udała się na kilka dni do Zakopanego i z przew. Maciejem Sieczką odbyła wycieczkę do Kościeliskiej Doliny ; poznała też Sabałę i słuchała jego opowiadań. Zapewne w związku z tym pobytem w Tatrach powstał jej wiersz Legenda o Polskiej Koronie, drukowany pt. Z tatrzańskich podań ("Przodownica" 1902, nr 6 i "Głos Narodu" 1902, nr 135), a następnie pt. U Pięciu Stawów w jej książce Ludziom i chwilom, 1904 (Lw. 1905).
Jej najbardziej znanym utworem tatrz. jest baśń dla dzieci O krasnoludkach i sierotce Marysi (Wa. 1896 i wiele nast. wydań) z rozdziałem U królowej Tatry. Fragment tej baśni ukazał się też po franc.: Terre-Ć-Terre et Mariette chez la Reine des Montagnes (Paris 1928). Istnieje również adaptacja sceniczna (Bolesława Malaka) tej baśni pt. O krasnoludkach i o sierotce Marysi (Wa. 1963), z muzyką (27 melodii) Feliksa Rybickiego , który ponadto wg utworu Konopnickiej skomponowal baśń symfoniczną Marysia sierotka i krasnoludki.
K. była w Zakopanem jeszcze raz, zapewne w 1905, zwiedzając wtedy Kościeliską Dolinę i Morskie Oko . W liście do córki napisała o tym pobycie m.in.: "...wyzysk ze strony górali i cudowne góry - oto Zakopane". Pięknem Tatr zachwyca się także w szkicu Polskie ziemie; Krajobraz (Wa. 1907, pierwodruk w wydawnictwie zbior.: Polska; Obrazy i opisy, Lw. 1904).
Wzmianki o Tatrach znajdują się też w niektórych wierszach beskidzkich K., np. Pod Beskidami ("Bibl. Warsz." 1896). Ogłosiła również obszerny szkic Kilka słów o Teodorze Tripplinie i o podróżach jego ("Wędrowiec" 1882, nry 1000-1005). K. podróżowała też po Alpach i poświęciła im wiersze, np. Góry rozwarły szeroko ramiona ("Bibl. Warsz." 1901).
