Luyken Caspar
Ludzie
Luyken Caspar, także Luiken i Luycken (XII 1672 Amsterdam - 4 XI 1708 tamże). Holenderski rytownik, autor 1187 znanych miedziorytów oraz 36 wykonanych wsp. z ojcem Janem, o różnej treści. W 1698-1705 przebywał w Norymberdze (ok. 1703 także w Wiedniu), a poza tym pracował w rodzinnym mieście.
W 1698 w Regensburgu u Christopha Weigla ukazało się dzieło Blaetter in Abbildungen der Gemein Nuetzlichen Haupt Staende, z 72 miedziorytami Caspara L., w tym pięć o tematyce pol., m.in. Einer von den Freübeutern des Carpatischen Gebirgs, die man Corallen nennt, tj. "jeden z rozbójników Gór Karpackich, których nazywają Góralami " (Corallen to oczywista omyłka zamiast Gorallen).
Jest to najstarszy wizerunek górala, mianowicie zbójnika góralskiego na tle krajobrazu górskiego, ale nie wiadomo czy Tatr , czy in. gór karpackich. Zresztą cały ten sztych i jego szczegóły (np. ubiór i uzbrojenie zbójnika) z pewnością nie były rysowane z natury, lecz są kompozycją opartą na opisie słownym (podobnie jak inne pol. sztychy Caspara L.).
Ten miedzioryt ze zbójnikiem karp. krążył też osobno (poza wspom. dziełem) i był wielokrotnie reprodukowany, nieraz bezpodstawnie jako wizerunek zbójnika "tatrzańskiego", np. w albumie Kazimierza Saysse-Tobiczyka Pod wierchami Tatr (Wa. 1956). Kopia owego zbójnika z dowolnie zmienionym i też nie określonym tłem górskim ukazała się również jako jedna z ozdób miedziorytniczej mapy Spisza Pawła Kraya w dziele Macieja Bela Hungariae antiquae et novae prodromus (Norimbergae 1723).