Meltzer Jakob

Nie okreslony

Meltzer Jakob, także Melzer (16 V 1782 Poprad - 25 (15?) II 1836 Mała Łomnica = Lomnička k. Podolińca). Ewang. pastor, spiskoniem. historyk Spisza. Pochodził z Popradu (ojciec z Kiezmarku), po nauce w liceum kiezm. oraz studiach w Bratysławie i Jenie był pastorem we wsi Majerka (obecnie część wsi Ihlany) k. Kiezmarku (1807-11) i w Małej Łomnicy (1811-36).

Zajmował się historią Węgier i Niemców w tym kraju, a zwł. wszystkim, co dotyczy Spisza (i także Tatr), jak historia, geografia, etnografia, biografistyka. Swe liczne prace z tych dziedzin drukował w czasopismach węg. i niem. wychodzących na Węgrzech oraz w niemieckojęzycznej lwowskiej "Mnemosyne". Pisał też sztuki teatr. i poezje (Gedichte, Kaschau 1820 i 1821, 2 t.).

Najbardziej znana jego praca to książka z życiorysami słynnych Spiszaków, z których niejeden działał też w Tatrach: Biographieen berühmter Zipser (Kaschau, Leipzig 1833). Życiorysy Spiszaków ogłaszał też w czasopismach i wydał książkę o Niemcach spiskich: Der ungrische Zipser Sachse in seiner wahren Gestalt (Leipzig 1806 i Kaschau 1821).

Dużo ciekawych wiadomości o Tatrach zawiera jego praca o Spiszu: Geographiai-historiai és statistikai tudosítások Szepes vármegyöböl ("Tudom. Gyüjt." 1818, nr 11 i 12); praca ta wyszła też po niem.: Das Zipser Comitat (w dziele Johanna Csaplovicsa "Topographisch-statistisches Archiv des Königreiches Ungarn", Wien 1821, w t. 2). W t. 1 tegoż dzieła Csaplovicsa ukazała się in. praca M.: Über die Vorzüglichsten Seen auf den Karpathen ; jest to jedna z najwcześniejszych prac o stawach tatrz. Pisał też o spiskich źródłach mineralnych: Topographische Notizen über die berühmtesten Sauerbrunnen in der Zips("Pannonia" 1822, nry 29-34) oraz o wodospadach tatrz.: Topographische Nachrichten über die merkwürdigsten Wasserfälle auf den Karpathen (tamże 1822, nry 57-60).

Ogłosił również prace z dziedziny etnografii Niemców spiskich.We lwow. czasopiśmie "Mnemosyne" w 1824-34 ogłosił M. szkice z historii Spisza, poezję o tematyce spiskiej, przedruk swej pracy o stawach tatrz., a ponadto: Axamitka ("Mnemosyne" 1827, nr 62, o jaskini koło Haligowiec) oraz Nachricht von einer Schatzkammer im Tatragebirge (tamże 1831, nry 102 i 103, o spisku do skarbów tatrz. z XVII w.; przedruk w "Zipser Bote" 1876, nry 48-50).

Lit. - "Mnemosyne" 1836, nr 87 (nekrolog). - Samuel Weber: Ehrenhalle... Igló 1901. - "SBS" 4, 1990 (jako Melcer).