Zakopane — portal z-ne.pl

Piasecki Stanisław

Nie okreslony

Piasecki Stanisław (15 XII 1900 Lwów - 12 VI 1941 Palmiry k. Warszawy), najstarszy syn » Eugeniusza Piaseckiego. Literat, publicysta, krytyk lit., skrajnie prawicowy działacz polit., taternik, mgr ekonomii Uniw. Pozn. 1925.

Dużo przebywał w Zakopanem, gdzie w 1917 otrzymał maturę. W 1919-20 służył w » Kompanii Wysokogórskiej i wtedy uprawiał taternictwo w towarzystwie Mieczysława Świerza i in. Brał udział w I wejściu zach. filarem na Niżni Żabi Szczyt (w 1919), w wejściu zim. na Kościelec (1920). Od 1919 był członkiem Sekcji Tur. TT.

We wrześniu 1920 uczestniczył w szóstym wejściu pd. ścianą Zamarłej Turni, ale tylko pod Górny Trawers, gdzie uparł się samotnie biwakować i skąd dopiero nast. dnia wyciągnęła go wyprawa ratunkowa; był to chyba koniec jego taternictwa.

Napisał potem powieść sensacyjną W potrzasku (Poz.1929, jako tom 2 jego powieści Związek Białej Tarczy), z akcją rozgrywającą się częściowo na fantastycznie opisanej pd. ścianie Zamarłej Turni, również z biwakiem.

W dziennikarstwie pracował od 1922, m.in. w warsz. "ABC"; w 1935-39 był nacz. redaktorem założonego przez siebie tygodnika lit.-artyst. "Prosto z Mostu". Pisywał nieraz (czasem anonimowo) na tematy związane z Tatrami i Podtatrzem, np. o zakop. witrażach Stanisława Witkiewicza ("ABC" 1932, nr 226, dod.), o Karolu Szymanowskim ("Prosto z Mostu" 1937, nr 17 i 18), o sprawach Zakopanego: Romantyzm gnojówki (tamże 1938, nr 41), o nieudanym locie z Chochołowskiej Doliny do stratosfery: Skandal balonowy (tamże 1938, nr 46), o Spiszu i Orawie: Rozgraniczenie z Czechosłowacją (tamże 1938, nr 50).

W czasie okupacji niem. pozostał w Warszawie i był aktywny w konspiracji (Nar. Organizacja Wojsk.), założył i redagował tajne czasopismo "Walka". Aresztowany 9 XII 1940 przez gestapo, był więziony na Pawiaku i zamordowany podczas zbior. egzekucji. Jego pamięci jest poświęcony wiersz Konstantego I. Gałczyńskiego: Okulary Staszka .

Lit. - Straty kultury polskiej 1939-1944. Glasgow 1945, t. 1 (Karol Zbyszewski). - "SWPP", 2 1964. - "PSB" 25, 1980 (Jerzy J. Terej).