Zakopane — portal z-ne.pl

Rejchman Bronisław

Nie okreslony

Rejchman Bronisław, także Rajchman i Reichman (30 IX 1848 Warszawa - 22 II 1936 tamże, poch. na cment. ewang.-reform.), stryjeczny dziadek » Jana Reychmana. Przyrodnik (warsz. Szkoła Główna i Uniw. Warsz. 1870), publicysta, popularyzator wiedzy przyr., jeden z pierwszych w Polsce propagatorów darwinizmu.

W 1872 współzałożyciel tygodnika pop.-nauk. "Przyroda i Przemysł" i jego współred., w 1884-85 czł. komitetu redakc. "Wszechświata". Od 1884 zajmował się głównie założoną przez siebie fabryką ogniw galwanicznych, a od 1892 także biurem elektrotechnicznym.

Od 1875 R. chodził nieraz po Tatrach z Tytusem Chałubińskim, dokonując z nim również i pierwszych przejść, np. w 1877 na Rysy wprost od pd.-zach., lub w 1878 z Kołowego Szczytu przez Jastrzębią Dolinę wprost w dół do Zielonego Stawu Kiezmarskiego.

Opublikował interesujące opisy kilku swych wycieczek tatrz. z Chałubińskim: Wycieczka do Morskiego Oka przez przełęcz Mięguszowiecką ("Ateneum" 1877), Wśród białej nocy (tamże 1879, przejście przez Lodową Przełęcz) oraz najobszerniejszy i najciekawszy opis: Wycieczka na Łomnicę odbyta pod wodzą dra T. Chałubińskiego ("Wędrowiec" 1879, nry 118-125 i osobne wyd. książkowe: Wa. 1879); jest to jedna z klasycznych pozycji literatury tatrz.

Sprawami tatrz. zajął się R. jeszcze w dwóch artykułach, ogłoszonych anonimowo: Tatry i Towarzystwo Tatrzańskie ("Kłosy" 1882, nr 866) i Kraków w marcu (tamże 1882, nr 876). W artykułach R., popularyzujących wiedzę przyr. trafiają się fragmenty dotyczące Tatr i Podtatrza, np. w pozycji: Wpływ rozrzedzonego i zgęszczonego powietrza na istoty żyjące ("Ateneum" 1878). R. jest też autorem książki o swej podróży na Syberię: Z dalekiego Wschodu (Wa. 1881).

Lit. - "PSB" 31, 1988 (Jan Hanik).