Słowacki Juliusz

Nie okreslony

Słowacki Juliusz (4 IX 1809 Krzemieniec, Wołyń - 3 IV 1849 Paryż, w 1927 poch. w Krakowie w grobach król. na Wawelu). Wielki pol. poeta i dramatopisarz.W Tatrach nigdy nie był. W jego dramacie (nie poemacie ) Beniowski (znane są tylko dwa fragmenty) znajdują się drobne wzmianki o Tatrach i ostatnia scena drugiego fragmentu rozgrywa się nad Morskim Okiem. Scena ta, nieco zmieniona, jest powtórzona w dramacie Samuel Zborowski (1845) w odsłonie trzeciej.

Istnieje też fragment złożony z trzech zwrotek, bliski pewnym częściom poprzednich utworów, w którym S. pisze o młodym człowieku zwanym Eolionem, który: "W odludnym mieszkał zamku na Karpatach". Czy Karpaty mają tu oznaczać Tatry (jak u wielu piszących w owych latach), nie wiadomo.W poemacie Król-Duch (1845-49) wzmiankuje ponadto S., że król Bolesław Śmiały śpi ze swymi legendarnymi rycerzami "gdzieś w górnych Karpat okolicach". Jest to może nawiązanie do znanej na Podhalu legendy o śpiących rycerzach w Tatrach.

Poza tym w całej twórczości S. nic więcej o Tatrach nie ma.W 1903-10 toczyła się w Polsce gorąca dyskusja, gdzie pochować prochy Słowackiego, które miały być w 1909 sprowadzone do kraju. Proponowano Kraków lub Warszawę, a wysunięto też projekt, aby zbudować grobowiec w Tatrach: na Ornaku, w Giewoncie, w Kościelcu, nad Morskim Okiem lub na wysepce na Czarnym Stawie Gąsienicowym. Za niefortunnym pomysłem tatrz. wypowiedzieli się m.in. Henryk Sienkiewicz (jako pierwszy), Stanisław Witkiewicz i Stefan Żeromski. Przeciw temu projektowi, który z wielu względów był niestosowny i nierealny wypowiedział się b. ostro Jan Gwalbert Pawlikowski i in., i projekt tatrz. upadł.

Lit. - Juliusz Zborowski i Stanisław Pigoń: Sprawa sprowadzenia do kraju prochów Juliusza Słowackiego w roku 1909. "Archiwum Lit." 8, 1964. - Zob. też: Szukiewicz Maciej.