Spis Michał

Nie okreslony

Spis Michał, także Spies, Spiess, Spisz i Spisch, zwany też Maydel i Meidel (II poł. XV w. - 1533). Węg. kupiec z miasta Eger, prowadzący ożywiony handel między Krakowem i Spiszem (m.in. z Lewoczą), a także z dworem król. w Budzie. Był rajcą krakowskim (consul Cracoviensis ).

Od 1515 do ok. 1525 był wójtem Nowego Targu; wtedy w porozumieniu z Turzonami węgierskimi i Fuggerami zbudował drogę z Podhala na Orawę i wystarał się u króla Zygmunta I o przywilej dla Nowego Targu na odbywanie dwóch dorocznych jarmarków i cotygodniowych targów. S. w owym przywileju jest nazwany: "capitaneus Dunaioviensis, consul Cracoviensis et tenutarius advocacie nostre in opido Novytharg".

W dokumentach z 1515-25 S. jest wymieniany w związku z różnymi sprawami dotyczącymi Podhala, Orawy i Spisza. W czterech takich dokumentach z 1524-25 król pol. nadaje lub potwierdza Michałowi Spisowi i towarzyszom (wśród których jest Piotr Kmita) prawo do poszukiwania i wydobywania kruszców i drogich kamieni w Tatrach i na Spiszu (tj. w tej jego części, która była wówczas w posiadaniu Polski, a więc w starostwie spiskim).

Z 1532 jest jeszcze jeden dokument, który na 10 lat nadaje prawo poszukiwania kruszców na obszarze całego starostwa spiskiego (a więc i w Tatrach) Piotrowi Kmicie z towarzyszami nie wymienionymi po nazwisku, więc nie wiemy, czy wśród nich był nadal Michał Spis.

O rzeczywistym poszukiwaniu i wydobywaniu kruszców i drogich kamieni w samych Tatrach lub gdzieś niżej w starostwie spiskim przez Spisa czy Kmitę nie zachowały się żadne wiadomości. W Tatrach od dawna istnieje » Spismichałowa Dolina (niem. Spiessmichelgrund), można więc przypuszczać, że nazwa ta ma jakiś związek z poszukiwaniami górn. Michała Spisa ok. 1525.

Lit. - W.H. Paryski: Legenda a pravda o Spismichalovej doline. "Krásy Slov." 36, 1959, nr 2. - Tenże: Dolina Spismichałowa. "Onomastica" 7, 1961.