Zakopane — portal z-ne.pl

Déry József

Ludzie

Déry József (18 VII1866 Budapeszt - 13 X 1937 Budapeszt). Węg. sędzia, z zamiłowań artysta-malarz, turysta, taternik. Jego teściem był Ödön Téry, który go zachęcił do uprawiania taternictwa. Razem potem popierali budowę schroniska przy Pięciu Stawach Spiskich.

D. należał do najwybitniejszych taterników węg. na przełomie XIX i XX w. Dużo chodził po Tatrach z przewodnikami, m.in. z Janem Hunsdorferem starszym. W 1896 dokonał pierwszych wejść na Mały Lodowy Szczyt, Spiską Grzędę i Zadnią Spiską Turniczkę, w 1899 na Żółtą Ławkę, a w 1901 na Żółtą Ścianę, przez Rywocińską Przełęcz na Dziadowską Skałę oraz pd. granią na Łomnicę . Chodził też po Alpach. Turystykę w Tatrach uprawiał do 1936.

W 1910-30 był red. "Turisták Lapja". W czasopiśmie tym, poczynając od 1894, ogłosił liczne artykuły, często ilustrowane własnymi rysunkami i fotografiami, na tematy tatrz., alp. i in. Rysował też i malował panoramy tatrz., np. z Lodowego Szczytu .

Dwukrotnie D. był współredaktorem i red. oraz współautorem dwóch książek, które wydano na dwa kolejne jubileusze Węg. Tow. Tur. (MTE), a które są cennym źródłem do dziejów turystyki i taternictwa węg.: A Magyar Turista-Egyesület 25 éves multja 1888-1913 (Bp.1914) oraz Négy évtized a magyar hegyek között; a Magyar Turista Egyesület negyvenéves multja 1888-1928 (Bp.1929).

D. był przez wiele lat jednym z czołowych działaczy MTE i został mianowany jego członkiem honorowym (wiadomość o jego hon. członkostwie Klubu Wys. i PTT jest błędna). Upamiętniony jest w węg. i niem. nazewnictwie Tatr nazwami Déry-csúcs i Déryspitze dla Spiskiej Grzędy.

Położenie

Widok

Literatura

"Die Karpathen" 1937, nr 6 (A.G. = Alfred Grosz). - "Tat." 1937-38, nr 1 (Z.D. = Zdzisław Dąbrowski).